Tuesday, 04/10/2022 - 00:39|
Chào mừng bạn đến với cổng thông tin điện tử của Trường THCS Quy Kỳ

Tài liệu tập huấn Kỹ năng sống

Tài liệu tập huấn kĩ năng sống. TUỔI DẬY THÌ CÓ GÌ ĐẶC BIỆT? Mục đích: Giúp học sinh biết: - Tự phát hiện những biến đổi của cơ thể mình. - Những biến đổi về thể chất,tâm lý tình cảm ở tuổi dậy thì. - Tìm sự giúp đỡ của người lớn trong việc

Tài liệu tập huấn kĩ năng sống.

TUỔI DẬY THÌ CÓ GÌ ĐẶC BIỆT?


Mục đích:
Giúp học sinh biết:
- Tự phát hiện những biến đổi của cơ thể mình.
- Những biến đổi về thể chất,tâm lý tình cảm ở tuổi dậy thì.
- Tìm sự giúp đỡ của người lớn trong việc giữ gìn vệ sinh bảo vệ sức khỏe cho bản thân và bạn bè cùng trang lứa.


Tài liệu và phương tiện:
- Tranh vẽ “Những biến đổi cơ thể của nam/nữ”.
- Bảng “Những dấu hiệu đặc trưng của tuổi dậy thì”
- Bảng “ Những cảm xúa thường gặp của bạn”
- Phiếu ghi các tình huông đóng vai.
- Giấy trắng khổ to.
- Kéo, băng dính.


Cách tiến hành:
Hoạt độnh 1: Tự phát hiện những biến đổi cơ thể mình( 25 phút).

Mục đích: Giúp học sinh tự phát hiện những biến đổi của cơ thể mình khi bước vào tuổi dậy thì.

Cách tiến hành:
Bước 1: Hoạt động của giáo viên:
Giáo viên khi lên bảng một số đặc điểm cơ bản của tuổi dậy thì như: Tăng nhanh chiều cao, ngực nở, giọng nói thay đổi, nọc lông, mụn ttrứng cá, xuất tinh, có kinh nguyệt.
Phát cho học sinh một tờ phiếu nhỏ (bằng 1/8 tờ giấy A4)
Bước 2: Hoạt động cá nhân học sinh.
Yêu cầu từng em đọc kỹ những đặc điểm cơ thể của tuổi dậy thì ghi ở trên bảng, suy nghĩ xem bản thân có những điểm gì giống như vậy chưa. Nếu có, hãy ghi vào phiếu những đặc điểm đó, nếu chưa có thì ghi chữ “hưa thấy”. Lưu ý không ghi tên lên phiếu.
Bước 3: Hoạt động lớp.
Giáo viên yêu cầu các em trao đổi phiếu lẫn nhau. Sau đó mời từng em đọc kết quả từng phiếu để cả lớp cùng nghe.
Bước 4: Hoạt động của giáo viên.
Giáo viên nhẫn xét xem học sinh của lớp đã có những đặc điểm của tuổi dậy thì chưa và kết luận.

·1 Tuổi dậy thì bắt đầu từ 10 – 13 tuổi và kết thúc vào 17 – 19 tuổi ( trẻ em gái thường dậy thì sớm hơn trẻ em trai 1- 2 năm)
·2 Tuổi dậy thì là giai đoạn chuyển tiếp của sự phát triển con người từ trẻ con thành người lớn. Đặc trưng của giai đoạn này là sự phát triển đạc biệt mạnh mẽ cả về thể chất , tâm lý, tình cảm và khả năng hòa nhập xã hội , cộng đồng.
·3 Theo tổ chức Y tế thế giới thì thanh thiếu niên từ 10 đến 19 tuổi được gọi là vị thành niên. 

Hoạt động 2: Những biến đổi cơ thể ở tuổi dậy thì (25 phút).
Mục tiêu: Học sinh biết được đầy đủ những biến đổi của cơ thể tuổi dậy thì 
Cách tiến hành:
Bước 1: Hoạt động của giáo viên.
Giáo viên treo tranh vẽ “ Nhưnngx biến đổi cơ thể của nam và nữ “ lên bảng để học sinh dễ quan sát.
Phát cho học sinh một tờ giấy trắng (bằng 1/2 tờ giấy A4)
Bước 2: Hoạt động cá nhân học sinh.
Từng học sinh suy nghĩ và ghi vào phiếu những biến đổi ở tuổi dậy thì mà các em biết.
Bước 3: Hoạt động nhóm.
Sau khi cá nhân làm bài tập xong, giáo viên yêu cầu từng cặp ( nam/ nữ riêng) cùng trao đổi bổ sung thêm những đặc điểm mà mỗi người còn chưa phát hiện được.
Bước 4: Hoạt động của giáo viên.
Giáo viên yêu cầu học sinh liệt kê và ghi lên bnảg những biến đổi ở tuổi dậy thì. Sau đó , tóm lại những dấu hiệu đặc trưng theo bảng sau:

Nữ Nam 
-1 Lớn nhanh.
-2 Da trở nên mỡ màng, mọc trứng cá ở mặt.
-3 Mọc lông vùng mu.
-4 Vú phát triển.
-5 Vòng eo thu hẹp lại.
-6 Hông nở rộng ra.
-7 Bộ phận sinh dục ngoài phát triển.
-8 Bắt đầu có kinh nguyệt.
-9 Các xương dài ngừng phát triển.
-10 Các tuyến nội tiết phát triển.
-11 Lớn nhanh.
-12 Da trở nên mỡ màng, mọc trứng cá ở mặt.
-13 Vỡ giọng nói.
-14 Ria mép xuất hiện.
-15 Vai rộng hơn, cơ bắp phát triển.
-16 Mọc lông vùng mu.
-17 Tinh hoàn và dương vật to ra.
-18 Xuất tinh lần đầu.
-19 Các xương dài ngừng phát triển.
-20 Các tuyến nội tiết phát triển

Hoạt động 3: Nhữnh biến đổi về tâm lý, tình cảm tuổi dậy thì( 25 phút)
Mục tiêu: Học sinh biết những biến đổi về tâm lý, tình cảm của mỗi cá nhân ở tuổi dậy thì.
Cách tiến hành.
Bước 1: Hoạt động cá nhân.
Mỗi học sinh tự liên hệ bản thân hoặc bạn cùng trang lứa đẻ phát hiện những đặc điểm tâm lý, tình cảm của tuổi dậy thì. Ghi những đặc điểm đó vào một tờ giấy( ½ tờ giấy A4 ).
Bước 2: Hoạt động nhóm.
Giáo viên chia lớp thành từng nhóm có từ 6 -8 học sinh ( nam riêng, nữ riêng ).
Nhóm trưởng mời vài bạn chia sẻ ýe kiến của mình. Sau đó cả nhóm thảo luận và thống nhất đặc điểm tâm lý, tình cảm của tuổi dậy thì….
Bước 3: Hoạt động lớp.
Giáo viên đè nghị một đại diện nhóm nam và một đại diện nhóm nữ trình bày kết quả thảo luận của nhóm mình cho cả lớp cùng nghe.
Các nhóm khác bổ sung ý kiến.
Bước 4: Hoạt động của giáo viên.
Giaos viên nhận xét kết quả thảo luận của các nhóm và treo “bảng những cảm xúc thường gặp của bạn “ để các em đối chiếu.


Khi bước vào tuổi dậy thì, các em có cảm giác mình không còn là trẻ con nữa. Các em muốn được đối xử như người lớn, muốn độc lập suy nghĩ và hành động, thích quan tâm dến bạn bè. Hay chú ý về cơ thể của mình và có cảm tình với bạn khác giới, muốn thoát khỏi sự ràng buộc của cha mẹ và gai đình. Song thực chất các em chưa nhận thức đầy đủ và chưa có kinh nghiệm nên rất dễ có hành vi chưa phù hợp, làm ảnh hưởng đến tương lai của bản thân. Do đó cần phải thường xuyên tiếp nhận sự chỉ bảo, giúp đỡ của cha mẹ, của những người lớn trong gia đình và cộng đồng. 

Hoạt động 4: Vai trò của sự hỗ trợ và tư vấn đối với trẻ em tuổi dậy thì (35 phút) 
Mục tiêu: Giúp học sinh thấy vai trò tư vấn, hỗ trợ, giúp đỡ của gia đình, nhà trường, bạn bè đối với tuổi dậy thì là hết sức quan trọng.
Cách tiến hành:
Bước 1: Hoạt động nhóm.
Chia lớp thnàh các nhóm từ 6 -8 em. Mỗi nhóm bắt thăm một tring các nội dung sau để đóng vai.
Nội dung 1: 
Tuấn muốn có tiền đẻ mua qua mừng sinh nhật bạn Lan. Tuấn nói dối mẹ là xin tiền để mua sách giáo khoa, mẹ Tuấn đưa tiền choi Tuấn ngay. Lấy được tiền, Tuấn đem khoe với bạn Hương, Nam, Hằng. Các bạn đã đưa ra những lời khuyên như thế nào đối với Tuấn. Hãy đóng vai thể hiện tình huống này.
Nội dung 2: 
Mấy ngày nay Hiền nghỉ học không có lý do.Cô giáo chủ nhiệm và các bạn đén thăm. Hiền xấu hổ lấy tay che mặt. Mọi người hỏi thăm biết Hiền bị mấy mụn trứng cá mọc ở mặt nên ngại đến lớp. Cô giáo và các bạn nói với bạn Hiền điều gì mà thấy bạn vui vẻ hẳn lên và hứa ngày mai sẽ đến lớp. Hãy đóng vai thể hiện tình huống này.
Nội dung 3: 
Tự nhiên Dũng thấy giọng nói của mình thay đổi nghe rất lạ tai. Đến lớp Dũng ngồi im lặng. Hôm đó cô giáo gọi Dũng đọc bài, cậu ta lúng túng , lúng túng đứng dậy cầm sách nhưng không chịu đọc. Cô giáo mắng Dũng là “bướng bỉnh” , “ vô kỷ luật”. Dũng vẫn im lặng. Cuối tiết học Dũng tâm sự với Thiện và Luân về nỗi oan bị cô giáo mắng. Các bạn khuyên Dũng đén gặp cô giáo. Cô và trò đã nói với nhau những gì? Hãy đóng vai thể hiện tình huống này.
Sau khi chọn nội dung, cả nhóm thảo luận về những lời đối thoại của từng nhân vật và phân vai cho từng thành viên để thể hiện.
Bước 2: Hoạt động lớp.
Từng nhóm lần lượt đóng vai. Cả lớp theo dõi cổ vũ nhóm bạn.
Bước 3: Hoạt động của giáo viên.
Giáo viên động viên các nhóm và kết luận.

·1 Cùng với những biến đổi của cơ thể về thể chất ở tuổi dậy thì, các em cũng có những biến đổi về tinh thần, tình cảm sâu sắc. Đó là những biến đổi của sự trưởng thành và trở thành người lớn, chứ không phải là bệnh.
·2 Các em không nên quá lo lắng, cảm thấy mặc cảm, xấu hổ làm ảnh hưởng đến sức khỏe và học tập
·3 Nếu có điều gì bức xúc, các em cần chủ đọng chia sẻ, thổ lộ với bạn bè thân, người thân để tìm sự giúp đỡ.
·4 Các em cẩn tranh thủ sự chỉ bảo, tư vấn và hướng dẫn của người lớn và bạn bè tin cậy để hiểu về những thay đổi mà các em đang trải qua, biết cách bày tỏ sự cảm thông, chia sẻ với bạn bè giúp nhau chăm sóc, bảo vệ sức khỏe và đảm bảo học tập, lao động tốt.

 

NHỮNG BIẾN ĐỔI CƠ THỂ Ở NỮ


TIỀN DẬY THÌ
(11-13 TUỔI)


DẬY THÌ
(14-18 TUỔI)


TRƯỞNG THÀNH
(NGOÀI 18 TUỔI)


NHỮNG BIẾN ĐỔI CƠ THỂ Ở NAM


TIỀN DẬY THÌ
(13-15 TUỔI)


DẬY THÌ
(16-20 TUỔI)


TRƯỞNG THÀNH
(NGOÀI 20 TUỔI)

 

NHỮNG DẤU HIỆU ĐẶC TRƯNG CỦA CƠ THỂ TUỔI DẬY THÌ
(Dùng cho hoạt động 3)

Nữ

Nam

 

NHỮNG CẢM XÚC THƯỜNG GẶP CỦA BẠN


(Dùng cho hoạt động 3)
Thích tự giải quyết vấn đề
Muốn được đối xử như người lớn.
Quan tâm với bạn bè khác giới.
Dành nhiều thời gian cho bạn bè và người trong gia đình-
Có cảm xúa mạnh mẽ.
Hay ghi nhật ký.
Ngượng ngùng.
Thích tâm sự với bạn bè cùng lứa.
Tò mò, ham tìm hiểu cái mới.
Bắt đầu quan tâm đến bản thân nhiều hơn.
Thích trang điểm ngắm vuốt.
Cảm thấy như chẳng ai hiểu mình
Dễ cảm thấy bị xúc phạm.
Hay bồn chồn lo lắng, bối rối về những thay đổi của bản thân.
Thích ngồi một mính suy nghĩ vẩn vơ.

 


THÔNG TIN CƠ BẢN DÀNH CHO GIÁO VIÊN

 

I. Khái niệm về tuỏi dậy thì:
Tuổi dậy thì bắt đầu từ 10 – 13 tuổi và kết thúc vào 17 – 19 tuổi ( trẻ em gái thường dậy thì sớm hơn trẻ em trai 1- 2 năm)
Tuổi dậy thì là giai đoạn chuyển tiếp của sự phát triển con người từ trẻ con thành người lớn. Đặc trưng của giai đoạn này là sự phát triển đạc biệt mạnh mẽ cả về thể chất , tâm lý, tình cảm và khả năng hòa nhập xã hội , cộng đồng.
Theo tổ chức Y tế thế giới (WHO) thì thanh thiếu niên từ 10 đến 19 tuổi được gọi là vị thành niên(VTN).


II. Những biến đổi về thể chất và tâm lý tình cảm ở tuổi dậy thì:
Những biến đổi về thể chất:
Có thể nhận thấy những biến đổi sau đây ở tuổi dậyy thì
Ở em gái:
Ngay trước khi bước vào tuổi dậy thì, cơ thể bắt đầu phát triển nhanh hơn mức bình thường. Các em gái cao rất nhanh và khi 18 tuổi các em có thể cao bằng một người phụ nữ trưởng thành.
Ngoài thay đổi về chiều cao, vú bắt đầu phát triển, mọc lônng ở bộ phận sinh dục và cơ thể xuất hiện trứng cá.
Giai đoạn dậy thì chính thức được đánh dấu bằng lần hành kinh đầu tiên, báo hiệu trứng đã bắt đầu rụng và có khả năng có thai. Giai đoạn này diễn ra những biến đổi quan trọng cho việc chuẩn bị làm mẹ sau này: Tử cung lớn và dày hơn, tuyến vú phát triển , xương hông rộng ra.
Ở em trai:
Khi các em trai bước vào tuổi dậy thì , đặc điểm rõ rêy\tj nhất là sự phát triển mạnh mẽ về chiều cao và đến 17 -18 tuổi hầu hết các em đã đạt chiều cao tối đa. Cùng với sự phát triển chiều cao, dần dần xuất hiện lông mu, ria mép và mọc trứng cá. Đồng thời dương vật và tinh hoàn cũng bắt đàu phát triển về kích thước. Thanh quản mở rộng , vỡ giọng nói. Tiếp đó là sự phát triển cơ bắp ở ngực, vai và đùi và con trai bắt đàu có hình dáng đặc trưng của nam giới.
Lưu ý: Ở tuổi dậy thì không phải tất cả các em cùng tuổi hoặc cùng giới đều phát triển như nhau. Có em có một số biểu hiện thay đổi sớm hơn một số em khác và một số biẻu hiện chậm hơn các em khác.

Những biến đổi về tâm lý tình cảm.
Cùng với sự biến đổi về thể chất, đời sống tinh thần , tâm lý, tình cảm của thành niên cũng trải qua những biến đối sâu sắc.
Khi bước vào tuổi dậy thì, các em đang bước tới ngưỡng cửa người lớn. Các em thường có những cảm giác sâu sắc rằng mình không còn là trẻ con nữa.
Các em muốn được đối xử như người lớn, muốn thoát khỏi những ràng buộc của cha mẹ và gia đình. Ở giai đoạn này thường xảy ra những xung đột giữa vị thành niên và cha mẹ họ, vì họ vẫn coi các em họ là trẻ con.
Các em muốn được độc lập trong suy nghĩ và hành động , muốn thử sức mình và khám phá những cái mới để khẳng định mình là người lớn. Các em thích giao tiếp với ban bè cùng lứa hay người lớn hơn và dễ dàng bộc lộ tâm sự với bạn bè. Đây là những đặc điểm người lớn cần biết để hiểu rõ những nhu cầu, những mối quan tâm, những vướng mắc và những khát khao trong các em để có thể có những lời khuyên và cách giải quyết. 
Cũng chính trong giai đoạn này , các em bắt đầu quan tâm đến bạn khác giới và xuất hiện những cảm xúc giới tính mới lạ. Điều này khiến các em rất có ý thức về cơ thể và giới của mình và có những rung cảm khi nghĩ tới một người bạn khác giới. Có lúc những rung cảm này trở nên quá mãnh liệt, khi lý trí chưa đủ để giúp các em làm chủ được mình, khiến các em có thể có những hành vi chưa đúng mực, có hại cho sức khỏe trong quan hệ với bạ khác giới. Mặc dù giai đoạn dậy thì có tầm quan trọng, nhơng ít người có hiểu biết về kiến thức, thái độ và hành vi liên quan đến sức khỏe cùng với nhu cầu hỗ trợ xã hội của lứa tuổi này. Nói chung tuổi dậy thì là một thời kỳ phức tạp và ngay cả bản thân các em và người lớn đều không hiểu thật sự rõ ràng. Các hậu quả của những thiếu hiểu biết cần thiết không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đối với bản thân các em, mà còn gián tiếp ản hưởng tới nguồn lực xã hội, sựu phát triển kinh tế - xã hội và tương lai của đát nước.
Sự giúp đỡ , hỗ trợ trẻ em trong giai đoạn tuổi dậy thì.
Con người ta từ lúc sinh ra đến lúc trưởng thành ai cũng phải trải qua giai đoạn tuổi dậy thì ( tuổi VTN) với những thay đổi của cơ thể cũng như những thay đổi về tâm lý, tình cảm…. nhưng thường được xem là chuyện riêng tư, kín đáo, không dễ chia sẻ, bày tỏ, tạo ra tâm lya ngại ngùng , xấu hổ và im lặng. Thực tế cho thấy hành trình của tuổi dậy thì không phải đơn giản như vậy.
Các em cần được cung cấp, được hướng dẫn để hiểu quá trình thay đổi của bản thân mình. Đồng thời các em cần được người lớn thông cảm, khuyến khích tạo điều kiện nói lên những băn khoăn, thắ mắc của các em. Các em cần được người lớn giúp đỡ , hướng dẫn những lời khuyên, giải đáp thắc mắc, chia sẻ những cảm xúc để các em vượt qua được giai đoạn chuyển tiếp này của cuộc đời và vững bước tới tương lai.

LỚP 6

CÁC SỰ ĐỤNG CHẠM VÀ CÁCH ỨNG PHÓ

I.    Mục đích :

Giúp học sinh:

- Có khả năng phân biệt được những đụng chạm an toàn và những đụng chạm không an toàn

- Nhận biết cách đối phó  trước những hành vi đụng chạm không an toàn

- Biết quý trọng cơ thể và cảm xúc của chính bản thân các em cũng như tôn trọng cơ thể và cảm xúc của người khác.

 

II.     Tài liệu và phương tiện :

- Giấy trong và máy chiếu

- Giấy rôki A0 và bút viết giấy

- Một số tình huống cụ thể

- Đồ dùng đơn giản để làm con rối như giấy màu, kéo, hồ, băng dính ..

- Phiếu bài tập “Hãy bày tỏ thái độ”

- Các tấm các bằng bìa màu đỏ, xanh, trắng (mỗi HS có ba tấm với ba màu)

 

III.   Các hoạt động :

* Hoạt động 1 : Các sự đụng chạm

Mục tiêu :

Giúp HS biết được thế nào là sự đụng chạm an toàn, sự đụng chạm gây bối rối và sự đụng chạm không an toàn.

Cách tiến hành :

Giáo viên giới thiệu chung : Trong cuộc sống và giao tiếp hằng ngày, từng người chúng ta có gặp những tiếp xúc và những sự đụng chạm, có những sự đụng chạm làm chúng ta thấy thoải mái, dễ chịu, cũng có những sự đụng chạm làm chúng ta thấy bối rối và cũng có những sự đụng chạm làm chúng ta thấy tức giận. Để tìm hiểu chúng ta cùng nhau thực hiện một hoạt động nhóm như sau :

Bước 1 : Chia lớp thành các nhóm nhỏ, mỗi nhóm khoảng 6-8 học sinh. Phát cho mỗi nhóm một tờ giấy A0. Yêu cầu các nhóm thảo luận và phân thành ba loại :

+ Những đụng chạm khiến người nhận cảm thấy thích, thấy dễ chịu, và thoải mái.

+ Những đụng chạm khiến người nhận cảm thấy bối rối.

+ Những đụng chạm khiến người nhận cảm thấy tức giận, khó chịu, thấy bị xúc phạm.

Bước 2 : Các nhóm thảo luận và ghi kết quả theo ba cột

Bước 3 : Đại diện nhóm lên trình bày. Lớp trao đổi, bổ sung

Bước 4 : GV hỏi : Vậy trong ba loại đụng chạm này, loại nào là đụng chạm an tòan ? Đụng chạm gây bối rối ? Đụng chạm không an tòan ?

Bước 5 : Kết luận : (cung cấp thông tin cơ bản)


* Sự đụng chạm an toàn : là những đụng chạm khiến người nhận cảm thấy được tôn trọng, được quan tâm, chăm sóc, cảm thấy thỏai mái và dễ chịu. Những sự đụng chạm này không làm hạ thấp nhân phẩm của người nhận. Tất cả mọi người đều cần nhận được những sự đụng chạm đó.

* Sự đụng chạm gây bối rối : là những hành động làm người nhận cảm thấy không thoải mái, không dễ chịu, ,bối rối hoặc có cảm giác không chắc chắn. Những đụng chạm này không giống với những đụng chạm mà trẻ em thuờng nhận được thể hiện sự quan tâm chăm sóc. Sự đụng chạm gây bối rối xảy ra khi người nhận không hiểu hoặc hiểu sai chủ định của người gây ra đụng chạm.

* Sự đụng chạm không an tòan : Là những hành động làm tổn thương người nhận; làm cho người nhận cảm thấy cảm xúc của mình bị coi thường hoặc không được để ý đến.

 

Hoạt động 2 : Ứng phó đối với sự đụng chạm không an tòan.

Mục tiêu :

-         Giúp HS hiểu rõ và phân biệt được các sự đụng chạm

-         Giúp HS biết cách ứng phó khi gặp sự đụng chạm không an toàn

Cách tiến hành :

Bước 1 : GV chia lớp thành các nhóm, phát cho mỗi nhóm một tình huống và yêu cầu các nhóm thảo luận về các câu hỏi sau :

-         Sự đụng chạm đó là gì ?

-         Các bạn trẻ cảm thấy như thế nào khi đó ?

-         Theo em, các bạn đó nên làm gì trong mỗi trường hợp ?

(Xem các tình huống trong bảng dưới đây)

Bước 2 : Các nhóm thảo luận và có thể làm các con rối đơn giản để minh họa tình huống của nhóm mình

Bước 3 : Cả nhóm hoặc cử đại diện lên trình bày hoặc biểu diễn vở rối của nhóm mình

Bước 4 : Các nhóm còn lại nhận xét

Bước 5 : Thảo luận lớp :

-         Chúng ta cần làm gì khi có sự đụng chạm không an toàn xảy ra ? Vì sao ?

Bước 6 : Giáo viên tổng hợp ý kiến trình bày của học sinh và kết luận :

-         Khi có những đụng chạm không an toàn xảy ra họăc em cảm thấy bối rối về những đụng chạm đó, hãy nói một cách cương quyết “Không, tôi không thích” và bỏ đi ngay.

-         Hãy nói với người lớn đáng tin cậy và tiếp tục nói cho đến khi nào nhận được sự giúp đỡ.

 

Các tình huống để thảo luận nhóm :

 

Tình huống 1 : Buổi tối trước khi đi ngủ, bao giờ bố Phương cũng đến bên giường vén lại chăn màn cho Phương và trò chuyện vói con gái giây lát. Cuối cùng bao giờ bố cũng hôn lên trán Phương và chúc Phương ngủ ngon.

 

Tình huống 2 : Sau giờ học, Nam thường sang nhà hàng xóm chơi và đợi mẹ về. Anh Tôn, con bác hàng xóm, có một chiếc xe máy và thỉnh thoảng chở Nam đi vài vòng quanh sân. Nam rất quý anh Tôn. Một hôm, chỉ có hai anh em ở nhà một mình. Tôn nói muốn chơi một trò chơi. Tôn  muốn Nam sờ vào chỗ kín của anh ta còn anh ta sẽ sờ vào chỗ kín của Nam. Tôn nói đây sẽ là một bí mật đặc biệt giữa hai người.

 

Tình huống 3 : Tối qua, Dũng bị đau bụng dữ dội. Cả nhà phải đưa Dũng vào bệnh viện cấp cứu. Khi đến phòng khám, cô bác sĩ yêu cầu tất cả người nhà của Dũng ra ngoài và khám bệnh cho Dũng.

 

Tình huống 4 : Hôm nay nhà Vân có giỗ ở quê, bố mẹ bận làm cơm nên nhờ chú Toản đến trường đón Vân về quê ăn giỗ. Trên ô tô đi về quê, chú Toản kể nhiều chuyện vui cho Vân nghe làm Vân rất thích thú. Nhưng sau đó chú Toản lại giả vờ ngủ gật để gục đầu vào ngực Vân.

 

* Họat động 3 : Bày tỏ ý kiến, thái độ

Mục tiêu :

iúp HS có nhận thức, thái độ đúng đắn về các sự đụng chạm

Cách tiến hành :

Bước 1 : GV chia lớp thành 3 góc, ở mỗi góc  có một tờ giấy ghi : Đồng ý, không đồng ý, Phân vân (lưỡng lự)

Bước 2 : GV lần lượt nêu từng ý kiến (xem phụ lục), học sinh sẽ di chuyển đến một trong 3 vị trí để bày tỏ thể hiện thái độ của mình là có đồng ý, hơặc không đồng ý hoặc còn phân vân lưỡng lự đối với ý kiến được nêu. Gv yêu cầu một vài HS giải thích lý do. Cả lớp bổ sung ý kiến

Bước 3 : Giáo viên kết luận

-         Các sự đụng chạm không an toàn có thể xảy ra cả ban ngày lẫn ban đêm và ở bất cứ nơi đâu : ở nhà mình, nhà người khác, ở nơi công cộng, trên các phương tiện giao thông công cộng….

-         Nạn nhân có thể là em trẻ em trai hoặc trẻ em giá; thủ phạm có thể là người lạ lẫn người quen.

-         Trẻ em không bao giờ là người có lỗi khi có những hành vi đụng chạm không an toàn xảy ra

-         Hãy phản đối và kể ngay với người tin cậy khi em cảm thấy bối rối hoặc không an toàn vì một sự đụng chạm nào đó.

 

Lưu ý : Có thể có ý kiến cho rằng cách ăn mặc hở hang là nguyên nhên dẫn đến đụng chạm không an toàn và đổ lỗi cho nạn nhân. GV cần phải giải thích rõ điều này là không đúng : Ăn mặc như thế nào là quyền của mỗi nguời và không thể vì người ta ăn mặc hở hang mà cho phép mình có hành vi xúc phạm đến họ. Nhận thức này có thể dẫn đến việc nạn nhân sẽ tự đổ lỗi cho mình và giấu kín không dám tố cáo, không dám kể  với ai khi bị xạm hại, đụng chạm không an toàn.

 

PHỤ LỤC :

PHIẾU BÀI TẬP BÀY TỎ Ý KIẾN

 

BÀY TỎ Ý KIẾN, THÁI ĐỘ

Em có suy nghĩ gì đối với các ý kiến dưới đây ? Vì sao ?

a)      Các sự đụng chạm không an toàn chỉ xảy ra vào ban đêm, ở những chỗ vắng

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

b)      Chỉ có trẻ em giá mới là nạn nhân của sự đụng chạm không an toàn

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

c)      Thủ phạm gây ra những sự đụng chạm không an toàn đối với trẻ em có thể là người lạ, có thể là người quen

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

d)      Trẻ em không bao giờ là người có lỗi khi bị đụng chạm không an toàn

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

e)      Trẻ em sẽ bị chê cười nếu kể về chuyện mình đã bị người khác đụng chạm vào “chỗ kín”

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

f)        Không ai được đụng chạm vào “chỗ kín” của em trừ khi để giữ vệ sinh hay chữa bệnh cho em

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

g)      Phản đối và kể ngay với người tin cậy khi có sự đụng chạm không an toàn xảy ra sẽ giúp em tự bảo vệ mình và giảm bớt căng thẳng

Đồng ý                                     Phân vân                                  Không đồng ý

 

LỚP 7

XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM

VÀ TÁC HẠI CỦA XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM

(120 phút)

I. Mục đích :

1. Giúp học sinh hiểu

- Thế nào là xâm hại tình dục và các biểu hiện của xâm hại tình dục

- Thủ phạm xâm hại tình dục trẻ em và một số thủ đọan chúng thường sử dụng

- Những tổn thương về cơ thể và tâm lý của người bị xâm hại tình dục, đặc biệt là trẻ em và tác hại đối với gia đình và xã hội.

2. Giúp học sinh có thái độ

- Tôn trọng nhân phẩm, cơ thể mình và người khác

- Lên án việc xâm hại tình dục

- Cảm thông với người bị xâm hại tình dục vì họ không phải là người có lỗi trong mọi trường hợp

 

II. Tài liệu và phương tiện:

- Một quả bóng nhỏ (dùng cho hoạt động khởi động)

- Các tấm bìa nhỏ (dùng cho hoạt động 1)

- Giấy khổ to (A0), bút viết giấy to (dùng cho hoạt động 2)

- Các câu chuyện về xâm hại tình dục trẻ em (dùng cho hoạt động 2)

 

III. Các hoạt động :

Khởi động : Trò chơi tung bóng

Mục tiêu : Trò chơi này nhằm thúc đẩy mối quan hệ giữa các cá nhân trong lớp đồng thời nâng cao khả năng xác định giá trị của bản thân và của những người khác

Cách chơi : Cả lớp đứng hoặc ngồi thành vòng tròn. Một người bắt đầu bằng cách vừa tung bóng cho một người khác, vừa phải nói một điều mà mình thích ở người kia. Người nhận bóng lại tiếp tục tung bóng cho người tiếp theo và nói một điều mà mình thích ở người đó. Trò chơi tiếp tục cho đến khi mỗi người ít nhất nhận được bóng 2 lần

 

* Hoạt động 1 : Thế nào là xâm hại tình dục trẻ em ?

Mục tiêu : HS biết được thế nào là xâm hại tình dục trẻ em.

Cách tiến hành :

Bước 1 : GV nhắc lại ngắn gọn những nội dung đã học ở lớp 6 về sự đụng chạm

Bước 2 : Phát cho mỗi HS một tấm bìa nhỏ và yêu cầu các em ghi lại những sự đụng chạm làm các em cảm thấy thoải mái, dễ chịu, những sự đụng chạm làm các em bối rối, và những sự đụng chạm làm các em cảm thấy tức giận và sợ hãi

Bước 3 : HS suy nghĩ và viết ngắn gọn vào giấy

Bước 4 : GV thu phiếu, tráo lẫn lộn các phiếu và phát cho mỗi HS một phiếu (HS nào cầm phải chính phiếu của mình thì sẽ đổi lại)

Bước 5 : Lần lượt từng HS đọc ý kiến ghi trên phiếu, GV ghi tóm tắt trên bảng, nếu ý nào trùng thì thôi.

Bước 6 : GV tổng hợp lại ý kiến của HS, nhắc lại cho học sinh những sự đụng chạm dễ chịu là đụng chạm an toàn, những sự đụng chạm làm cho các em cảm thấy bối rối, tức giận, sợ hãi là đụng chạm không an toàn

Gv cung cấp kiến thức để giới thiệu khái niệm xâm hại tình dục

 

  • Thế nào là xâm hại tình dục trẻ em ?

Xâm hại tình dục trẻ em là người lớn tuổi hơn sử dụng quyền lực và sức mạnh, có thể là tiền bạc, vật chất, lợi dụng sự ngây thơ, lòng tin và sự tôn trọng của trẻ để ép buộc các em tham gia vào hành vi tình dục

  • Xâm hại tình dục có liên quan đến sự đụng chạm gây bối rối, tức giận. Đó là sự đụng chạm không an toàn, khiến trẻ em phải bối rối, khó chịu, sợ hãi (cũng có thể là lời nói, cử chỉ, cách nhìn)
  • Các biểu hiện xâm hại tình dục trẻ em :

+ Hôn hít, sờ mó vào ngực hay bộ phận sinh dục của trẻ

+ Bắt trẻ sờ mó vào bộ phận sinh dục của mình

+ Quan hệ tình dục bằng đường miệng hay hậu môn

+ Toan tính quan hệ tình dục

+ Mại dâm trẻ em

  • Quấy rối tình dục là một hình thức xâm hại tình dục
  • Các biểu hiện của quấy rối tình dục

+ Phô bày bộ phận sinh dục của mình để trẻ nhìn thấy

+ Nhìn trộm khi trẻ không mặc quần áo (khi trẻ tắm, thay quần áo)

+ Dùng lời nói để kích thích tình dục

+ Cho trẻ xem tranh ảnh, sách báo, băng hình, phim khiêu dâm.

 

* Hoạt động 2 : Thảo luận các câu chuyện

Mục tiêu : Giúp học sinh

  • Biết được ai là thủ phạm, ai là nạn nhân của xâm hại tình dục trẻ em hoặc quấy rối tình dục; các biểu hiện của xâm hại, quấy rối tình dục trẻ em và tác hại của xâm hại, quấy rối tình dục.
  • Tìm hiểu về cách ứng phó và tự bảo vệ bản thân mình khỏi nguy cơ bị xâm hại

Cách tiến hành :

Bước 1 : Thảo luận nhóm

GV chia nhóm và phát cho mỗi nhóm một câu chuyện cùng các câu hỏi thảo luận (Xem các câu chuyện và câu hỏi thảo luận ở phần phụ lục).

Bước 2 : Đại diện từng nhóm đọc hoặc kể lại câu chuyện của nhóm mình và trình bày kết qủa thảo luận nhóm.

Bước 3 : Thảo luận cả lớp

- Các thủ đọan mà những kẻ xâm hại tình dục trẻ em thường sử dụng ?

- Trẻ em có phải là người có lỗi khi bị xâm hại tình dục ?

Bước 4 : Giáo viên kết luận và củng cố kiến thức cho học sinh :

  • Xâm hại tình dục là tội ác, là vi phạm pháp luật
  • Xâm hại tình dục có thể xảy ra với bất cứ trẻ em nào : cả con nhà giàu cũng như con nhà nghèo, bạn gái cũng như bạn trai, vào bất cứ lúc nào và ở bất cứ đâu.
  • Kẻ xâm hại tình dục trẻ em có thể là bất cứ ai : già hay trẻ, người quen hay không quen, người trong gia đình hay người ngoài gia đình …
  • Người bị xâm hại tình dục (đặc biệt là trẻ em) thường bị tổn thưởng nặng nề cả về cơ thể và tâm lý trong một thời gian dài :

a)      Về tâm lý :

+ Tổn thương, sưng tấy ở bộ phận sinh dục hay hậu môn

+ Mang thai (đối với em gái)

+ Mắc các bệnh lây qua đường tình dục

+ Nhiễm trùng tiết niệu

+ Đi lại hoặc ngồi khó khăn

+ Ngòai ra có thể bị đau bụng, đau đầu, mất ngủ, thay đổi khẩu vị,…

b)      Về tâm lý : có thể có một hoặc nhiều trạng thái sau :

+ Cảm giác tội lỗi : thường tự đổ lỗi cho bản thân

+ Cảm giác lo lắng, sợ hãi

+ Cảm giác tuyệt vọng

+ Có ý định tự tử

+ Tự làm thương tổn mình

+ Cảm giác tức giận

+ Quan hệ bừa bãi với nhiều người hoặc xâm hại tình dục người khác

  • Thủ đoạn của kẻ xâm hại tình dục thường là : lợi dụng sự quen biết và tình cảm thân mật, cho tiền, cho quà, cho đi nhờ xe, giúp đỡ làm việc gì đó hoặc đe dọa, khống chế …
  • Trẻ em không có lỗi khi bị xâm hại tình dục

 

* Hoạt động 3 : Bài tập “Hãy bày tỏ thái độ”

Mục tiêu : Giúp HS có thái độ đúng đắn đối với vấn đề xâm hại tình dục trẻ em

Cách tiến hành :

Bước 1 : GV phát cho mỗi HS một phiếu bài tập “Hãy bày tỏ thái độ”

Bước 2 : HS làm bài tập cá nhân

Bước 3 : Thảo luận lớp về thái độ đối với nạn nhân bị quấy rối, bị xâm hại tình dục trong từng trường hợp

Bước 4 : Kết luận

  • Nạn nhân không phải là người có lỗi trong bất cứ trường hợp nào
  • Cần cảm thông và giúp đỡ; không phân biệt đối xử đối với họ
  • Kẻ xâm hại tình dục trẻ em có thể là bất kỳ ai : Nam hay nữ, trẻ hay già, người quen biết hay người lạ, người trong gia đình hay người ngoài gia đình …
  • Thủ đoạn của kẻ xâm hại tình dục thường là : lợi dụng sự quen biết và tình cảm thân mật của trẻ, cho tiền, cho quà, cho đi nhờ xe, giúp đỡ làm việc gì đó hoặc đe dọa, khống chế …
  • Nạn nhân không phải là người có lỗi khi bị xâm hại tình dục

 

PHỤ LỤC

CÁC CÂU CHUYỆN VÀ CÂU HỎI THẢO LUẬN

( hoạt động 2)

Câu hỏi thảo luận (cho từng câu chuyện) :

  • Nạn nhân bị xâm hại tình dục là ai ? Trẻ em trai có thể bị xâm hại tình dục không ?
  • Thủ phạm là ai? Người ấy có quan hệ như thế nào với nạn nhân ?
  • Các biểu hiện của quấy rối tình dục, xâm hại tình dục ?
  • Nạn nhân đã bị những tổn thương về cơ thể và tâm lý như thế nào ?
  • Gia đình nạn nhân và xã hội đã phải chịu những hậu quả gì ?

Lưu ý : Riêng nhóm thảo luận Chuyện của Nam có thêm câu hỏi : Nếu Nam không bỏ chạy thì điều gì sẽ xảy ra

 

Chuyện của T.L

T.L mới 13 tuổi, học lớp 6. Em sống cùng với bà ở một vùng quê quê thuộc tỉnh Đồng Nai. Chiều 21/4/1998, trên đường đi học về, T.L đã bị dụ dỗ bỏ nhà đến làm tại cơ sở may mũ bông vải của ông Q. Tại đây, em đã phải làm việc đến 11-12 giờ đêm, bị ăn đói, bị đánh đập mà mỗi tuần chỉ được 1 ngàn đồng. Không những thế, em còn bị cha con ông Q cưỡng hiếp 5 lần. Tủi nhục, sợ hãi, T.L đã thắt cổ tự tử nhưng không chết. Sau hơn 4 tháng sống trong địa ngục trần gian nhà ông Q, cuối cùng, gia đình mới tìm được em và nhờ có công an can thiệp, T.L mới được trả về gia đình trong tình trạng ốm yếu, ngớ ngẩn phải nằm điều trị tại bệnh viện tâm thần.

 

Chuyện của H

Tối chủ nhật, H sang nhà ngoại ở làng bên để trong nom bà bị mệt. Dọc đường, cô gặp mấy trai làng vừa đi xem phim sex về. Sẵn trong người đang rậm rựt, đường vắng vẻ, đám thanh niên choai choai liền lôi H xuống ruộng ngô ven đường giở trò thú vật. mặc cho cô bé khóc lóc van xin. Chỉ đến khi có mấy người đi đánh cá đêm về qua, chúng mới bỏ đi, để mặc H nằm bất tỉnh, tái nhợt, trên người không còn một mảnh vài che thân …

 

Chuyện của T

T mới 13 tuổi là HS trường cấp 1-2 N.T thuộc tỉnh Nam Định. Hàng ngày đến trường được ông G, một ông già 68 tuổi là bảo vệ của trường tỏ ra quan tâm, lúc thì cho quà bánh, lúc thì cho 1000-2000d. T đã ngây thơ coi ông ta như một người ông và không đề phòng gì. Không ngờ ông G đã lợi dụng sự ngây thơ đó của ông T và cưỡng hiếp 4 lần ngay trong phòng bảo vệ của trường. Đến khi mọi chuyện vỡ lở thì T đã có mang được 8 tháng. Giờ đây em phải nghỉ học, suốt ngày đóng cửa ngồi khóc trong phòng. Bố mẹ em cũng rất bàng hoàng, đau buồn và lo lắng cho tương lai của con gái.

 

Chuyện của Nam

Nam là cậu bé bán thuốc lá và kẹo cao su trên đường phố. Một lần, Nam gặp một người khách nước ngoài trong công viên. Ông ta hào phóng mua cho Nam cả mấy bao thuốc lá và nhiều kẹo cao sư, khiến em rất cảm kích. Ông ta tỏ ra ân cần hỏi Nam có muốn có nhiều tiền không, chỉ cần về khách sạn đấm bóp cho ông một chút. Tưởng thật, Nam đi theo ông về khách sạn. Trong khi Nam đang đấm bóp, ông ta chợt ôm chòang lấy Nam mà hôn, khiến Nam rất hoảng sợ. May mà cửa mở, em giằng ra được và bỏ chạy.

 

Chuyện của K

Trên đường đi học về, anh ấy chạy xe máy theo làm quen với em. Anh ấy khen em đẹp trai, lễ phép và chăm học hiếm có. Anh ta nói đang làm việc cho một trung tâm giới thiệu du học và hứa sẽ hềt sức để ý tìm cho em một suất học bổng ở Anh sau khi em tốt nghiệp. Trông anh ta là người đàng hoàng, lịch sự lại có vẻ rất giàu có và thành đạt. Em rất mừng vì quen được một anh tốt như vậy. Từ đó, chiều nào anh ấy cũng chở em trước cổng trường rồi rủ em đi uống nước, đi chơi game …. Được năm bữa như vậy, anh mời em về nhà anh chơi. Một căn hộ xinh xắn với vật gì cũng thơm tho, sạch sẽ. Anh mời em uống nước, ăn bánh rồi bảo em có nóng nực thì cứ tự nhiên đi tắm. Nghĩ đàn ông con trai với nhau thì ngại gì nên em cũng đi tắm. Sau đó anh ta mở Video cho em coi. Em coi mà xấu hổ  tê tái cả người, theo em đoán là loại phim Sexboy! Em xin phép ra về thì anh ta cứ níu lại làm những hành động vô cùng nhục nhã. Em trốn anh ta như trốn dịch hạch còn anh ta cứ bám riết lấy em, vừa ngọt nhạt năn nỉ, vừa hăm dọa em.

 

PHIẾU BÀI TẬP “HÃY BÀY TỎ THÁI ĐỘ”

(hoạt động 3)

Em đồng ý hay không đồng ý với các ý kiến dưới đây ? Vì sao ?

a)      Phân lớn con gái bị xâm hại tình dục là do ăn mặc hở hang, hoặc có thái độ không đúng đắn

b)      Chỉ có những em không có gia đình, sống lang thang mới có nguy cơ bị xâm hại tình dục.

c)      Đối với vấn đề xâm hại tình dục, chỉ cần cảnh giác đối với người là, còn đối với người quen thuộc hoặc  người thân thì không sao.

d)      Hầu hết các vụ xâm hại tình dục xảy ra vào ban đêm, ở những chỗ vắng.

e)      Khi bị ai đó đụng chạm làm em bối rối, sợ hãi, và khó chịu, trẻ em phải im lặng và giữ kín vì nói ra rất xấu hổ và sẽ bị bố mẹ đánh

f)        Khi bạn em bị xâm hại tình dục, cần hết sức tế nhị và cảm thông với bạn ấy

 

THÔNG TIN CƠ BẢN DÀNH CHO GIÁO VIÊN

THỰC TRẠNG XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM Ở VIỆT NAM

Những năm gấn đây, tình trạng xâm hại tình dục trẻ em có xu hướng gia tăng nhành. Năm 2000, theo báo cáo của Viện kiểm sóat nhân dân tối cao, cả nước đã khởi tố 1187 vụ và 1201 bị can phạm tội hiếp dâm, giao cấu, mua dâm trẻ em. Riêng hiếp dâm trẻ em đã chiếm tới 747 vụ và số bị can cũng đông nhất : 808 người ? Đấy là những vụ hiếp dâm trẻ em bị phát hiện, những “con yêu râu xanh” bị lôi ra tòa xử, còn bao nhiêu vụ hiếp dâm trẻ em không bị lộ, bao nhiêu “con yêu râu xanh” thóat tội ? Chắc chắn thực tế còn lớn hơn những con số nêu trên.

Trong 6 tháng đầu năm 2001, ở thành phố Hồ Chí Minh phát hiện được 55 vụ xâm hại tình dục trẻ em. Tòa án các cấp của thành phố đã đưa ra xét xử 52 vụ, y án 3 tên tù chung thân, 10 tên từ 15-20 năm tù, những tên còn lại dưới 12 năm tù. Đặc biệt nghiêm trọng là vụ cháu Bùi Thị Lợi, quê ở Quãng Ngãi vào thành phố Hồ Chí Minh đêm đêm đi bán bánh mì, đã bị hiếp và sau đó bị giết chết ở phường 17, quận Gò Vấp.

Ờ tỉnh Khánh Hòa, theo thống kê năm 2000, đã phát hiện trên 40 vụ xâm hại tình dục trẻ em, mà phần lớn là hiếp dâm trẻ em, tập trung ở thành phố Nha Trang. Điều đang quan tâm là nhóm trẻ lang thang từ khắp nơi kéo đến kiếm sống số này, có không ít trẻ, cả trai hay gái, bị dụ dỗ quan hệ tình dục với khách du lịch để kiếm tiền. Một cuộc điều tra khảo sát gần đây ở ba địa bàn trọng điểm : thành phố Vũng Tàu, huyện Tân Thành, huyện Xuyên Mộc (tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu) cho thấy : khảo sát 282 em (trong đó có 108 em gái) chỉ trong vòng một năm, đã có 58 em bị xâm hại tình dục.

Nạn nhân của các vụ xâm hại tình dục trẻ em phần lớn là dưới 14 tuổi. Nhiều em còn chưa đến tuổi đi học, thậm chí có em mới mấy tháng tuổi đã trở thành nạn nhân của những con thú đội lốt người. Thủ  phạm xâm hại tình dục trẻ em cũng đủ loại : có kẻ mới 14-15 tuổi nhưng cũng có kẻ đã ngòai 68-70 tuổi. Nguy hiểm hơn, phần lớn bọn chúng là có quan hệ quen biết với nạn nhân và gia đình các em : hàng xóm, người làng, nhân viên bảo vệ nhà trường. Nhiều trường hợp còn là họ hàng, cha dượng, anh trai, thậm chí cả cha đẻ. Cả con trái lẫn con gái, cả những người sống trên đường phố và những người sống với gia đình, cả người nghèo lẫn người giàu, cả người lớn lẫn trẻ con … đểu có thể bị xâm hại tình dục.

-------------------------------------------------------------------------------------------

LỚP 8

CÁC TÌNH HUỐNG NGUY CƠ VÀ KỸ NĂNG TỰ BẢO VỆ

(120 PHÚT)

I. Mục  đích :

Giúp học sinh :

- Nhận biết  được các tình huống nguy cơ bị xâm hại tình dục

- Nắm bắt được các quy tắc an toàn cá nhân

- Rèn luyện kỹ năng ra quyết định và kiên định để ứng phó với nguy cơ bị xâm hại tình dục.

 

II. Tài liệu và phương tiện :

-  Một số tình huống để đóng vai

 

III. Các hoạt động chủ yếu :

Khởi động : Trò chơi “Chanh chua, cua cắp”

Cách chơi : HS đứng thành vòng tròn, tay trái xèo ra, ngón trỏ của tay phải để vào lòng bàn tay của bạn đúng phía bên phải mình. Khi người điều khiển hô “Chanh”, tất cả đứng yên và hô “Chua”. Còn khi người điều khiển hô “Cua”, thì tất cả phải hô “cắp” và tay trái nắm ngay lại đồng thời rút nhanh ngón tay trỏ ra khỏi bàn tay của người bên cạnh. Ai chậm sẽ bị “cua cắp”.

Bình luận : Để khỏi bị cua cắp cần phải làm gì ?

 

* Hoạt động 1 : Các tình huống có nguy cơ bị xâm hại tình dục và các quy tắc an toàn cá nhân

Mục tiêu : HS nắm được các tình huống nguy cơ và biết cách phòng tránh

Cách tiến hành :

Bước 1 : Giáo viên chuẩn bị sẵn một số phiếu (card) màu, phát cho mỗi em một phiếu và dùng phương pháp động não, hỏi :”Những tình huống nào là tình huống mà trẻ em có nguy cơ bị xâm hại tình dục ?”

Bước 2 : Mỗi em ghi lại trên phiếu của mình, và sau đó thảo luận với 1 hoặc 2 bạn ngồi bên cạnh (trong vòng 2 phút) về tình huống các em vừa ghi.

Bước 3 : Yêu cầu từng đội (2-3) em đọc lên một tình huống, đi vòng quanh lớp cho đến khi trùng ý. GV có thể nhờ một học sinh ghi nhanh lên bảng.

Bước 4 : Giáo viên tóm lược :

Một số tình huống trẻ em có nguy cơ bị quấy rối, xâm hại tình dục là : Đi một mình ở nơi tối tăm, vắng vẻ; ở trong phòng một mình với người lạ; nhận được tiền, quà có giá trị hoặc sự chăm sóc đặc biệt của người khác mà không rõ lý do; đi nhờ xe người lạ;…

Bước 5 : GV kết luận về các quy tắc an toàn cá nhân

Các em lưu ý :

-  Không đi một mình ở nơi tối tăm, vắng vẻ.

-  Không ở trong phòng kín một mình với người lạ.

-  Không nhận tiền, quà hoặc nhận sự giúp đỡ đặc biệt của người khác mà không rõ lý do.

-  Không đi nhờ xe người lạ.

-  Không để cho người lạ đến gần đến mức họ có thể chạm tay vào người mình.

-  Không để người lạ vào nhà, nhất là khi trong nhà chỉ có một mình

-  Không nói chuyện điện thọai với người lạ là mình đang ở nhà một mình

-   …

 

* Hoạt động 2 : Ứng phó như thế nào ?

Mục tiêu :

-  HS biết ra quyết định đúng và kịp thời, biết kiên định, phản đối và biết một số kỹ năng tự bảo vệ trong những tình huống có nguy cơ bị quấy rối, bị xâm hại tình dục.

-  HS hiểu rằng mình không phải là người có lỗi khi bị quấy rối, bị xâm hại tình dục.

 

Cách tiến hành

Bước 1 : GV chia lớp thành các nhóm và phân công mỗi nhóm thảo luận chuẩn bị đóng vai một tình huống.

* Tình huống 1 : Lan là một nữ sinh lớp 8. Dạo này Lan thường bị một bạn trai lớn hơn, học cùng trường đón đường trêu chọc và có hành vi đụng chạm vào người Lan khiến em rất khó chịu …

Lan nên làm gì ?

* Tình huống 2 : Hôm nay Phương bị hỏng xe, phải đi bộ từ trường về nhà. Dọc đường có một người đàn ông lạ mặt đi xe máy, cứ lẽo đẽo bám theo, gạ gẫm rủ em lên xe để ông ta đèo về …

 Phương có thể làm gì?

* Tình huống 3 : Trưa nay, Hồng đang ở nhà thì một người hàng xóm gõ cửa vào xin nước uống. Sau khi uống nước, thấy chỉ có một mình Hồng ở nhà, người hàng xóm bèn giở trò gạ gẫm em.

 Theo em, Hồng nên làm gì ?

* Tình huống 4 : Mỗi kỳ nghỉ hè, Vân đến ở với chú thím ở thành phố. Khi còn bé, Vân rất quý chú. Khi Vân 12 tuổi, một lần đang chơi, chú bắt đầu sờ mó người cô một cách lạ lùng, làm cho cô bé thấy sợ hãi. Chú ấy nói đây là điều bí mật, đừng nói cho người khác biết, và mùa hè ấy chú thường làm vậy với Vân. Hềt hè, được về nhà, Vân mừng quá. Nhưng mùa hè năm nay lại sắp đến làm cho Vân sợ. Cô bé nói với mẹ rằng cô không muốn đến ở nhà chú nữa, nhưng không dám nói chuyện đã xảy ra. Mẹ Vân rất bực mình, mắng cô bé là đỏng đảnh và vẫn bắt cô đến nhà chú thím khiến Vân rất tuyệt vọng.

Theo em, Vân phải làm gì ?

 

Bước 2 : Các nhóm HS thảo luận, lựa chọn cách ứng xử và chuẩn bị đóng vai

Bước 3 : Các nhóm HS lên đóng vai.

Bước 4 : Thảo luận lớp :

-  Vì sao em lại chọn cách ứng xử đó ?

-  Em cảm thấy thế nào khi ứng xử như vậy ?

-  Còn có những cách ứng xử nào khác không ? Hãy phân tích lợi, hại và cảm xúc của nạn nhân trong mỗi trường hợp ứng xử ?

-  Những kẻ có ý định hoặc có hành vi xâm hại tình dục trẻ em sẽ nghĩ và cảm thấy thế nào trước thái độ, hành động phản đối kiên quyết của trẻ em ? Trước thái độ sợ hãi, phục tùng, im lặng của trẻ em ?

-  Trẻ em có phải là người có lỗi khi bị kẻ khác quấy rối hoặc xâm hại tình dục không ?

-  Cần làm gì khi bị quấy rối, bị xâm hại tình dục ? Vì sao ?

Giáo viên kết luận và củng cố với học sinh

 

-  Khi em cảm thấy sợ hãi do có người muốn đụng chạm , hay xâm hại tình dục em (dù là người lạ, người quen, hay người thân), em cần :

+ Đứng ngay dậy

+ Nhìn thẳng vào kẻ định xâm hại tình dục

+ Lùi ra xa đủ để kẻ đó không với tay được đến người mình.

+ Nói to/hét to và kiên quyết : Không ! Hãy dừng lại ! Tôi không cho phép ! Tôi không muốn ! Nếu không dừng lại, tôi sẽ mách với mọi người …

Có thể nhắc lại lần nữa, nếu thấy cần thiết

 + Bỏ đi ngay

 + Kể ngay với những người tin cậy. Nếu người thứ nhất chưa tin lời em thì kể với người thứ hai, nếu người thứ hai chưa tin thì kể cho người thứ ba,… cho đến lúc có người tin và giúp đỡ em.

 + Nếu em bị cưỡng hiếp, hãy đến ngay cơ sở y tế để khám và điều trị.

-  Hãy nhớ rằng em không phải là người có lỗi khi bị xâm hại tình dục

-  Hãy nhớ rằng em có quyền được bảo vệ và có quyền được giúp đỡ để được an toàn

-------------------------------------------------------------------------------------------

LỚP 9

QUYỀN CỦA CHÚNG TA

(120 phút)

I. Mục đích :

- HS biết được các điều khoản trong Công ước Quốc tế về Quyền Trẻ em, trong luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em Việt Nam và Luật Hình sự Việt Nam có liên quan tới vấn đề bảo vệ trẻ em khỏi sự xâm hại tình dục.

- HS tin vào các quyền của mình, biết thực hiện, bảo vệ quyền của mình và tôn trọng quyền của các bạn khác.

- HS biết tìm kiếm sự hỗ trợ, giúp đỡ cho bản thân khi bị quấy rối, bị xâm hại tình dục. Đồng thời biết cảm thông và hỗ trợ những nạn nhân bị quấy rối, bị xâm hại tình dục.

 

II. Tài liệu và phương tiện :

- Phiếu bài tập “Bàn tay tin cậy” hoặc “Vòng tròn quan hệ”

- Các mẫu chuyện có thật về quấy rối và xâm hại tình dục trẻ em

- Đồ dùng đơn giản để đóng vai

- Giấy A4, bút.

 

III. Các hoạt động :

* Hoạt động 1 : Hệ thống hỗ trợ

Mục tiêu : Giúp học sinh biết xác định hệ thống hỗ trợ của cá nhân

Cách tiến hành :

HS làm bài tập “Bàn tay tin cậy” hoặc “Vòng tròn quan hệ”

 

* Phương án 1

- HS vẽ bàn tay của mình với các ngón tay xèo ra trên tờ giấy A4. Trên mỗi ngón tay, ghi tên một người mà bạn tin cậy, sẵn sàng giúp đỡ bạn lúc khó khăn.

- HS chia sẻ “Bàn tay tin cậy” của mình với người bên cạnh.

- Một vài HS chia sẻ trước lớp.

 

* Phương án 2 :

- GV phát cho mỗi HS một phiếu bài tập “Vòng tròn quan hệ”, yêu cầu học sinh ghi người các em, theo mức độ gần gũi, thân thiết với các em nhất, có thể hỗ trợ, giúp đỡ em lúc khó khăn đến các mối quan hệ xa dần

- HS làm bài tập

- Chia sẻ trong nhóm nhỏ

- GV mời một vài học sinh chia sẻ trước lớp

 

Kết luận :

Xung quanh chúng ta có những người các em có thể tin cậy, luôn sẵn sàng giúp đỡ trong những lúc khó khăn. Các em có thể chia sẻ, tâm sự, kể chuyện, kể cả khi em cảm thấy lo lắng sợ hãi vì những sự đụng chạm không an toàn và cảm thấy gặp phải nguy cơ bị xâm hại tình dục.

 

* Hoạt động 2 : Tìm kiếm sự giúp đỡ, hỗ trợ

Mục tiêu : Giúp học sinh hiểu và rèn luyện kỹ năng tìm kiếm sự giúp đỡ

Cách tiến hành :

 

Bước 1 : Giáo viên chia lớp thành 3 nhóm, mỗi nhóm có 1 tờ giấy rôki

Câu hỏi thảo luận nhóm :

+ Vì sao các em cần tìm kiếm sự hỗ trợ ?

+ Cần làm gì để tìm kiếm sự hỗ trợ, giúp đỡ ?

+ Điều gì sẽ xảy ra nếu em im lặng, không tìm kiếm sự giúp đỡ từ những người tin cậy ?

 

Bước 2 : Mỗi nhóm thảo luận, có thể chia tờ giấy rôki thành 3 cột để thảo luận 3 câu hỏi.

Bước 3 : Các nhóm trình bày : Mỗi nhóm lần lượt trình bày phần thảo luận của nhóm mình cho 1 câu hỏi, và 2 nhóm kia sẽ bổ sung ý kiến

Bước 4 : Giáo viên tóm tắt và kết luận, hướng vào các ý sau :

-  Trẻ em có QUYỀN được hỗ trợ, giúp đỡ để cảm thấy được an tòan và được bảo vệ đối với tình trạng xâm hại tình dục.

-  Trẻ em cần chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ, giúp đỡ của những người đáng tin cậy : qua việc tâm sự, hỏi khi có thắc mắc, chia sẻ thổ lộ nỗi lo sợ. Các em cần nhớ là không có gì phải ngại ngùng, xấu hổ.

-  Tìm kiếm sự giúp đỡ là một kỹ năng sống rất quan trọng để giúp các em được an toàn

-  Nếu im lặng, không tìm kiếm sự giúp đỡ, vấn đề có thể nghiêm trọng và nguy hiểm hơn mà không ai biết để có thể giúp đỡ em.

-  Ích lợi của việc tìm kiếm sự hỗ trợ, giúp đỡ :

+ Em sẽ nhận được những lời khuyên đúng đắn để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc của mình hoặc nhận được sự bảo vệ, chăm sóc cần thiết

+ Có thể tự do giài bày những khó khăn, những vấn đề bản thân đang phải đương đầu mà không bị căn vặn, chê trách, phán xét.

+ Việc lên tiếng và tố giác sẽ góp phần chặn đứng nguy cơ không tiếp tục xảy ra.

-  Khi tìm kiếm sự giúp đỡ, những bí mật của em sẽ được giữ kín, nếu em yêu cầu.

 

* Hoạt động 3 : Quyền của chúng ta

Mục tiêu : Giới thiệu cho HS một số điều trong luật pháp Việt Nam và Quốc tế có liên quan đến vấn đề xâm hại tình dục trẻ em.

Cách tiến hành :

Bước 1 : GV dùng phương pháp động não yêu cầu HS nêu những điều luật mà em biết trong luật pháp Việt Nam và Quốc tế có liên quan đến vấn đề xâm hại tình dục trẻ em.

Bước 2 : GV giới thiệu một số điều luật liên quan trên giấy to hoặc máy chiếu

 

* Hoạt động 4 : Đóng vai “ Quan tòa xử án”

Mục tiêu

Giúp học sinh :

-  Hiểu rằng việc xâm hại tình dục, quấy rối tình dục trẻ em là vi phạm pháp luật, sẽ bị pháp luật nghiêm trị.

-  Biết rằng người bị xâm hại tình dục có quyền được bảo vệ, có quyền được đối xử bình đẳng, có quyền được sự chăm sóc, giúp đỡ về y tế,…

 

Cách tiến hành :

Bước 1 : Phát cho mỗi nhóm hs một bộ tài liệu về các điều luật Việt Nam và quốc tế có liên quan đến vấn đề quấy rối và xâm hại tình dục trẻ em và các nhóm xây dựng kịch bản và đóng vai một trong hai trường hợp sau :

 

Trường hợp 1 : Quan tòa xét xử vụ một em gái đi làm thuê và bị người chủ xâm hại tình dục. (Các vai : Quan tòa, nạn nhân, thủ phạm, luật sư, quần chúng dự phiên tòa)

Trường hợp 2 : Quan tòa xét xử vụ một nạn nhân bị xâm hại tình dục kiện các cán bộ y tế ở địa phương đã từ chối không giúp đỡ họ. (Các vai : Quan tòa, nạn nhân, cán bộ y tế, luật sư, quần chúng dự phiên tòa)

 

Bước 2 : Thảo luận lớp :

+ Qua hoạt động trên, em có thể rút ra điều gì ?

+ Chúng ta cần làm gì để thực hiện các quyền của mình và tôn trọng quyền của người khác ?

 

Bước 3 : Kết luận :

- Trẻ em không phải là người có lỗi khi bị quấy rối, bị xâm hại tình dục

- Trẻ em có quyền được hỗ trợ, giúp đỡ, bảo vệ khi bị quấy rối, xâm hại tình dục.

- Những kẻ quấy rối, xâm hại tình dục trẻ em là vi phạm pháp luật, sẽ bị pháp luật nghiêm trị.

-  Cần phải kiên quyết phản đối khi bị quấy rối, xâm hại tình dục và báo ngay cho những người tin cậy, cho các cơ quan chính quyền.

-  Đồng thời chúng ta cần cảm thông và giúp đỡ những nạn nhân bị xâm hại tình dục, không nên phân biệt đối xử đối với họ.

 

CÁC ĐỊA CHỈ TIN CẬY CÓ THỂ HỖ TRỢ, GIÚP ĐỠ TRẺ EM KHỎI BỊ QUẤY RỐI, BỊ XÂM HẠI TÌNH DỤC

- Cha mẹ

- Ngừơi thân trong gia đình

- Bạn bè

- Các thầy, cô giáo

- Cán bộ y tế của các bệnh viện, trung tâm y tế địa phương, phòng y tế nhà trường

- Cán bộ tư vấn của các Trung tâm Dân số - Kế họach hóa gia đình, Trung tâm tư vấn tâm lý

- Cán bộ các Ủy ban Dân số Gia đình và Trẻ em của TƯ và các địa phương

- Ban biên tập các chuyên mục này trên các báo : Hoa học trò, Phụ nữ, Tiền Phong, Pháp luật, Công an, An ninh, ….

 

THÔNG TIN CƠ BẢN DÀNH CHO GIÁO VIÊN

 

Một số điều luật của Việt Nam và Quốc tế có liên quan đến xâm hại tình dục trẻ em :

Công ước quốc tế về quyền trẻ em

  • Điều 34 : Nhà nước phải bảo vệ trẻ em chống lại sự lạm dụng và bóc lột tình dục, kể cả mại dâm và việc trẻ em liên quan đến văn hóa phẩm khiêu dâm
  • Điều 19 : Nhà nước phải bảo vệ trẻ em chống lại tất cả các hình thức ngược đãi của cha mẹ hay của những người khác chịu trách nhiệm chăm sóc trẻ em và phải lập ra những chương trình xã hội thích hợp để ngăn ngừa sự lạm dụng tình dục và điều trị cho nạn nhân
  • Điều 39 : Nhà nước có nghĩa vụ bảo đảm rằng những trẻ em là nạn nhân của các cuộc xung đột vũ trang, tra tấn, xao nhãng, bóc lột, hay ngược đãi, được điều trị thích đáng để có thể phục hồi và hòa nhập trở lại xã hội.

Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em Việt Nam:

  • Điều 8 :

+ Trẻ em được Nhà nước và xã hội tôn trọng, bảo vệ tính mạng, thân thể, nhân phẩm và danh dự, được bày tỏ ý kiến, nguyện vọng của mình về những vấn đề có liên quan.

+ Nghiêm cấm việc ngược đãi, hành hạ, làm nhục, ruồng bỏ trẻ em; bắt trộm, bắt cóc, mau bán, đánh tráo trẻ em; kích động; lôi kéo, ép buộc trẻ em thực hiện những hành vi vi phạm pháp luật hoặc những việc có hại đến sự phát triển lành mạnh của trẻ em.

  • Điều 14 :

+ Nghiêm cấm việc dụ dỗ, dẫn dắt trẻ em mại dâm, bán hoặc cho trẻ em sử dụng những văn hóa phẩm đồi trụy, trò chơi hoặc chơi trò chơi có hại cho sự phát triển lành mạnh của trẻ em.

 

Luật Hình sự Việt Nam 1999 :

  • Điều 112: Đối với tội hiếp dâm trẻ em :

+ Nếu phạm tội hiếp dâm trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì bị phạt tù từ 7 năm đến 15 năm

+ Phạm tội thuộc một trong các trường hợp : có tính loạn luân; làm nạn nhân có thai; gây tổn hại sức khỏe, thương tật cho nạn nhân từ 31% đến 60%; đối với người mà người phạm tội có trách nhiệm chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh; tái phạm nguy hiểm, thì bị phạt tù từ 12 đến 20 năm

Phạm tội hiếp dâm trẻ em có tính loạn luân, là việc người phạm tội giao cấu có cùng dòng máu về trực hệ; giữa anh, chị em có cùng cha, mẹ, anh chị em cùng cha, khác mẹ, hoặc cùng mẹ khác cha. Những người có cùng dòng máu về trực hệ là : cha, mẹ đối với con; ông bà đối với cháu nội, cháu ngoại.

+ Phạm tội thuộc một trong các trường hợp : có tổ chức; nhiều người hiếp một người; phạm tội nhiều lần; đối với nhiều người; gây tổn hại sức khỏe và thương tật cho nạn nhân từ 61% trở lên; biết bản thân bị nhiễm HIVmà vẫn phạm tội; làm nạn nhân chết hoặc tự sát thì bị phạt tù 20 năm, chung thân hoặc tử hình.

Hiếp dâm có tổ chức là trường hợp có sự cấu kết chặt chẽ giữa những tên phạm tội nhằm hiếp một hay nhiều người, có sự phân công giữa bọn chúng (đứa canh gác, đứa giữ tay, giữ chân …, không nhất thiết từng đứa trong bọn chúng phải có hành bi giao cấu.

Nhiều người hiếp một người, tức là những kẻ đồng phạm đều là những người trực tiếp có hành vi hiếp dâm.

Phạm tội hiếp dâm trẻ em đối với nhiều người, là kẻ phạm tội đó có hành vi hiếp dâm từ hai người trở lên.

+ Mọi trường hợp giao cấu với trẻ em chưa đủ 13 tuổi là phạm tội hiếp dâm trẻ em và bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình.

  • Điều 114 : Đối với tội cưỡng dâm trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì bị phạt tù từ 5 năm đến 15 năm

+ Phạm tội thuộc một trong những trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân : nhiều người cưỡng dâm một người; phạm tội nhiều lần; đối với nhiều người; gây tổn hại cho sức khỏe nạn nhân mà tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên; biết mình bị nhiễm HIV mà vẫn phạm tội; làm nạn nhân chết hoặc tự sát.

  • Điều 115 : Đối với tội giao cấu trẻ em : người nào đã thành niên mà giao cấu với trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì bị phạt tù từ 1 năm đến 3 năm. Nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 3 năm đến 15 năm : phạm tội nhiều lần; đối với nhiều người có tính chất loạn luân; làm nạn nhân có thai; gây tổn hại cho sức khỏe của nạn nhân mà tỷ lệ thương tật từ 31% đến 60%. Nếu gây tổn hại cho sức khỏe của nạn nhân mà tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên; biết mình bị nhiễm HIV mà vẫn phạm tội, có trách nhiệm chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh; gây hậu quả nghiêm trọng; tái phạm nguy hiểm, thì bị phạt tù từ 3 năm đến 7 năm. Phạm tội dânm ô đối với trẻ em gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng thì bị phạt tù từ 7 năm đến 10 năm.
  • Điều 120 : Đối với tội mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đọat trẻ em

+ Người nào mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đọat trẻ em dười bất kỳ hình thức nào thì bị phạt tù từ 3 năm đến 10 năm

+ Phạm tội một trong các trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân : có tổ chức ; có tính chất chuyên nghiệp; vì động cơ đê hèn; mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đoạt nhiều trẻ em để đưa ra nước ngoài; để sử dụng vào mục đích mại dâm; tái phạm nguy hiểm; gây hậu quả nghiêm trọng.

  • Điều 256 : Đối với tội mua dâm người chưa thành niên

+ Ngừoi nào mua dâm người chưa thành niên từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi thì bị phạt tù từ 1 năm đến 5 năm.

+ Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 3 năm đến 8 năm : Phạm tội nhiều lần; mua dâm trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi; gây tổn hại cho sức khỏe nạn nhân mà tỷ lệ thương tật từ 31% đến 60%

+ Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 7 đến 15 năm : phạm tội nhiều lần đối với trẻ em từ đủ 13 đến dưới 16 tuổi; biết mình bị HIV mà vẫn phạm tội; gây tổn hại cho sức khỏe nạn nhân mà tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên

 



Bài tin liên quan
Chính phủ điện tử
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 1
Hôm qua : 10
Tháng 10 : 961
Năm 2022 : 7.581